Home  Over geveltekens  Resultaten  Verdwenen  Gevonden  Links  Word lid!  Contact  Zoeken
Overzicht van de Amsterdamse gevelstenen

 
NIEUWEZIJDS KOLK 5
Gevelsteen D
4 GEKROONDE EVANGELISTEN
 

Na restauratie en voorzien van een afdakje

 

In 1908 werden een paar panden aan de Nieuwezijds Kolk afgebroken om plaats te maken
voor het gebouw van de NV Likeurstokerij en Wijnkoperij De Wildeman, v/h Levert en Co.
(In de Breitnercollectie in het Gemeentearchief is een foto van de bouwput).
 
 

Op een oude foto en op een tekening van H.J. Misset (collectie KOG) is te zien
dat de toen ook afgebroken fraaie, verhoogde halsgevel op nr. 1 voorzien was van een gevelsteen
met de vier Evangelisten, en hoger in de gevel een jaartallint met 1666 had.
 


De verweerde steen vr restauratie

Tekening van H.J. Misset (collectie KOG)

De gevelsteen kreeg een plek, rechts in de gevel van de nieuwbouw,
boven de deur naar de verdieping, het jaartallint is zoekgeraakt (?).
In de litteratuur is er wat verwarring over het juiste adres.
Van Lennep en Ter Gouw geven Kolksteeg als adres, Suasso daarentegen geeft het juiste,
de Noord- Hollandsche Oudheden(1903) noemt als adres Kolksteeg 1,
de Monumentenlijst heeft het weer goed, terwijl Alings (1949) Kolksteeg 5 noemt.

In de loop der jaren was het relif, wegens lekkage hoger in de gevel zeer verdonkert
en door vocht groen uitgeslagen.
In najaar 2005 kon de VVAG aan Wil Abels de opdracht tot restauratie geven
die echter door het slechte weer uitgesteld moest worden tot begin mei.


Steen in de huidige situatie

Gevel Nieuwezijds Kolk 1, tekening van H.J. Misset (collectie KOG)

De voorstelling op de steen is uniek, de vier Evangelisten, ieder vergezeld van zijn symbool,
gezellig zittend aan een tafel waarop vellen papier en een inktpotje te onderscheiden zijn.
Van links naar rechts zijn voorgesteld: Lucas met de os, hij schrijft iets met een ganzenveer,
Johannes, zoals gebruikelijk jong en zonder baard, vergezeld van de adelaar,
daarnaast Mattheus met de mens in de gedaante van een engeltje, en Marcus met de leeuw.

De gevelsteen, met de grappige ligamenten in het onderschrift,
(de samenvoeging van twee lettertekens tot een),
kan het "reclamebord" van een 17de eeuwse uitgever of boekhandelaar zijn geweest.
De Evangelisten waren immers schrijvers.
 

Terug