Gevelsteen na restauratie door Wil Abels

Gevelsteen voor restauratie
In de Stadsbeschrijving van Jan Wagenaar (1765)
wordt in deel II,
op pagina 39 de “Groote Vleeschhal “ beschreven.
Deze vleeshal was oorspronkelijk de, nog
middeleeuwse kapel van het Sint Pietersklooster
en stond aan de noordzijde van het huidige
Nespleintje.
Wagenaar schrijft:
“Voor (d.w.z. aan de zijde van de Nes) boven de
groote Vleeschhal
is het comptoir der Vinders of Keurmeesters van het
vleesch, welke zijn opgang heeft aan de noordzijde.
Boven den ingang staat een varken aan de leer, en
ander geslacht vleesch uitgehouwen,
waaronder men leest: DIE VINDERS KAMER 1644”.
Op een tekening van H.P.Schouten uit 1774 is de door
Wagenaar beschreven steen duidelijk te zien.
Het reliëf is van kleur voorzien, maar mist
opvallend genoeg de beide zij- voluten.
Het reliëf heeft diverse verbouwingen
van de oude vleeshal overleefd
maar bij een grote herbouw/verbouw in
1930-1931
(het Gemeentelijk Girobedrijf werd er
gevestigd)
“vergat”men de oude gevelsteen een plek
te geven.
Wel werden er 6 gevelreliëfs van Hildo
Krop aangebracht,
met voorstellingen gerelateerd aan
vroegere activiteiten in deze buurt.
Pas in 1944 kreeg DIE VINDERSKAMER
vanuit het depot van het Stedelijk
Museum z’n huidige plek.
In de eerste druk (1943) van zijn
Amsterdamsche gevelsteenen
vermeldt Alings de steen nog als in de
collectie van het Stedelijk Museum,
in de tweede druk (1949) kan hij melden
dat de steen is herplaatst.
In de loop der jaren werd aan het
uiterst gedetailleerde reliëf
vrijwel geen onderhoud gepleegd en,
omdat zeer waarschijnlijk de oude
verflagen er ooit afgeloogd waren,
raakte het oppervlak erg vervuild.
Toen in 1991 ter gelegenheid
van de feestelijke her-in-gebruik-neming
van de Nes
met het gerenoveerde Brakke Grondcomplex
de bakstenen gevels
van de vm.. Pietershal eventjes chemisch
gereinigd werden,
vergat men de gevelsteen af te dekken.
Grote delen van het reliëf raakten
doordrongen van het van het,
met rode steenstof verzadigde
reinigingsmiddel.

De Grote en de Kleine Vleeshal op de Nes
in 1663 |

De Nes in 1774 door Hermanus
Petrus Schouten

Wil Abels bezig met de restauratie |
Al
geruime tijd stond het in oude glorie herstellen van
deze mooie gevelsteen op het verlanglijstje van de
VVAG
en in 2007 raakten we in kontakt met de Fortis
Bank, de gebruiker van het pand.
en kon de VVAG een herstelplan opzetten.
In mei 2008 kon Wil Abels vanaf zijn speciale ladder
aan het werk en het resultaat is verbluffend.
De zwaar beschadigde bovenrand is aangeheeld en de
tekst op de onderplint is gerestaureerd,
het totale oppervlak is schoongemaakt en
geïmpregneerd.
De voorstelling zelf had in 464 jaar weinig schade
opgelopen,
zeer waarschijnlijk omdat de gevelsteen al die tijd
kleurig beschilderd was.
(zie de tekening van H P Schouten uit 1774)
Aan de hand van minieme kleursporen
heeft Wil Abels de voorstelling met terughoudendheid
gepolychromeerd. |